267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Nedir?
İşletmeler faaliyetlerini sürdürürken sadece fiziki varlıklara değil, aynı zamanda fiziksel niteliği olmayan ancak uzun süre ekonomik fayda sağlayan varlıklara da sahip olabilir. Patent, lisans, yazılım, marka gibi varlıklar dışında kalan ve maddi olmayan duran varlık niteliği taşıyan unsurlar 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar hesabında izlenir.
267 Hesap Kodu, Tekdüzen Hesap Planı’nda maddi olmayan duran varlıklar grubunda yer alır ve diğer özel hesaplarda izlenemeyen maddi olmayan varlıkların kaydedildiği tamamlayıcı bir hesaptır.
Bu hesaba giren bazı örnekler:
-
Özel kullanım hakları
-
Uzun süreli müşteri listeleri
-
Ticari sır niteliğindeki bilgiler
-
Franchise sözleşmeleri
-
İsim hakkı, yayın hakkı gibi özel haklar
Bu varlıkların ortak özelliği:
-
Fiziki yapılarının olmaması,
-
Bir yıldan uzun süre işletmeye fayda sağlamaları,
-
Parayla ölçülebilir olmalarıdır.
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Nasıl Çalışır?
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar nasıl çalışır? sorusu şu şekilde cevaplanır:
-
İşletme, uzun vadeli fayda sağlayan maddi olmayan bir hak veya değeri satın alır,
-
Bu tutar gider yazılmaz,
-
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar hesabına alınır,
-
Faydalı ömrü boyunca itfa edilerek giderleştirilir.
Yani bu hesapta izlenen varlıklar:
-
Satın alındığında aktifleştirilir,
-
Zamanla itfa payı ayrılarak giderleştirilir,
-
Süre sonunda hesap kapatılır.
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar İşleyişi
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar işleyişi genel olarak dört aşamada gerçekleşir:
1. Edinim
İşletme bir isim hakkı, müşteri portföyü veya özel kullanım hakkı satın alır.
2. Aktifleştirme
-
Tutar gider yazılmaz,
-
267 hesabına borç kaydedilir,
-
Banka, kasa veya satıcı hesabına alacak yazılır.
3. İtfa Süreci
-
Faydalı ömür belirlenir,
-
Her yıl eşit tutarlarda itfa payı ayrılır,
-
İtfa payı gider hesaplarına aktarılır.
4. Süre Sonu veya Elden Çıkarma
-
Varlığın ekonomik ömrü bittiğinde,
-
267 hesap kapatılır,
-
Birikmiş itfa paylarıyla karşılıklı kapama yapılır.
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar Muhasebe Kaydı
En çok merak edilen konulardan biri 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar muhasebe kaydıdır. Aşağıda örneklerle açıklanmıştır.
1. İsim Hakkı Satın Alınması
İşletme 4 yıl süreyle geçerli bir isim hakkını 200.000 TL’ye satın almıştır:
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar 200.000
102 Bankalar 200.000
2. Yıllık İtfa Payının Hesaplanması
Faydalı ömür: 4 yıl
Toplam tutar: 200.000 TL
Yıllık itfa payı:
200.000 / 4 = 50.000 TL
3. Yıllık İtfa Kaydı
770 Genel Yönetim Giderleri 50.000
268 Birikmiş İtfa Payları(-) 50.000
Bu kayıt her yıl tekrarlanır.
4. Süre Sonunda Hesabın Kapatılması
4 yıl sonunda:
268 Birikmiş İtfa Payları(-) 200.000
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar 200.000
5. Erken Elden Çıkarma
İşletme 200.000 TL’lik hakkı 2 yıl sonra 120.000 TL’ye satmıştır.
Ayrılan itfa: 50.000 x 2 = 100.000 TL
Net defter değeri: 100.000 TL
Satış kaydı:
102 Bankalar 120.000
268 Birikmiş İtfa Payları(-) 100.000
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar 200.000
679 Diğer Olağandışı Gelir ve Kârlar 20.000
267 Hesap Kodunun Önemi
267 Hesap Kodu doğru kullanılmazsa:
-
Maddi olmayan varlıklar yanlış giderleştirilir,
-
Kâr ve zarar hatalı oluşur,
-
Vergisel risk ortaya çıkar,
-
Mali tablolar gerçeği yansıtmaz.
Dikkat edilmesi gerekenler:
-
Harcama uzun vadeli fayda sağlamalıdır,
-
Fiziki varlık olmamalıdır,
-
Parayla ölçülebilir olmalıdır,
-
İtfa süresi gerçekçi belirlenmelidir.
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar ile Gider Arasındaki Fark
Her harcama 267 hesabına girmez:
-
Kısa süreli reklam → gider
-
Uzun vadeli isim hakkı → 267 hesap
-
Günlük danışmanlık → gider
-
Süreli kullanım hakkı → 267 hesap
Yanlış sınıflandırma:
-
Dönem kârını yanıltır,
-
Vergi matrahını etkiler,
-
Finansal analizleri bozar.
Sonuç
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar, işletmenin uzun vadeli fayda sağlayan ancak fiziki niteliği olmayan ve diğer hesaplarda izlenemeyen varlıklarının kaydedildiği önemli bir hesaptır.
267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar nasıl çalışır, 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar işleyişi, 267 Diğer Maddi Olmayan Duran Varlıklar muhasebe kaydı ve 267 Hesap Kodu doğru uygulandığında, işletmenin maddi olmayan varlıkları mali tablolarda şeffaf, doğru ve güvenilir şekilde yer alır.

