246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-)

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-) Nedir?

İşletmeler, bağlı ortaklık kurduklarında veya mevcut bağlı ortaklıklarının sermayesini artırdıklarında her zaman taahhüt edilen sermayenin tamamını aynı anda ödemeyebilir. Sermayenin bir kısmı hemen ödenirken, kalan kısmı ilerleyen dönemlerde ödenmek üzere taahhüt edilebilir. İşte henüz ödenmemiş bu taahhütlerin muhasebede izlendiği hesap 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-) hesabıdır.

246 numaralı hesap, 245 Bağlı Ortaklıklar hesabını azaltıcı nitelikte bir düzeltme hesabıdır. Hesabın sonunda yer alan “(-)” işareti, bu hesabın aktif hesap olan 245’i düşürücü etki yaptığını gösterir. Yani bilançoda bağlı ortaklık yatırımı net tutarıyla yer alır:

Net Bağlı Ortaklık Değeri =
245 Bağlı Ortaklıklar – 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-)

Bu uygulama sayesinde, işletmenin henüz ödemediği ama taahhüt ettiği sermaye tutarı varlık gibi gösterilmez ve mali tablolar daha doğru olur.

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri Nasıl Çalışır?

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri nasıl çalışır? sorusunun cevabı, sermaye artırımı veya yeni bağlı ortaklık kurulması sürecinde ortaya çıkar.

İşletme:

• Bağlı ortaklığın sermayesine katılmayı taahhüt eder,

• Ancak bu tutarın tamamını hemen ödemezse,

• Ödenmeyen kısım 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-) hesabında izlenir.

Bu durumda:

• Ödenen kısım 245 Bağlı Ortaklıklar hesabına borç yazılır,

• Ödenmeyen taahhüt tutarı ise 246 hesabına alacak yazılarak 245’ten düşülür,

• Sonuçta bilançoda sadece fiilen ödenmiş tutar varlık olarak görünür.

Taahhüt edilen sermaye daha sonra ödendiğinde, 246 hesap kapatılır ve 245 hesap artırılır.

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri İşleyişi

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri işleyişi genel olarak üç aşamada incelenir:

1. Sermaye Taahhüdünün Doğması

Bağlı ortaklığın kuruluşunda veya sermaye artırımında, ana işletme belli bir tutarı sermaye olarak koymayı taahhüt eder. Ancak bunun bir kısmını hemen öder, kalanını ileri tarihte ödemeyi planlar.

2. Taahhüdün Muhasebeleştirilmesi

Ödenmeyen kısım 246 hesabında izlenir ve 245 Bağlı Ortaklıklar hesabından düşülür.

3. Taahhüdün Ödenmesi

Taahhüt edilen sermaye ilerleyen dönemde ödendiğinde, 246 hesap kapatılır ve aynı tutar 245 hesaba aktarılır.

Bu sayede bağlı ortaklık yatırımı her zaman net ve gerçeğe uygun tutarıyla bilançoda yer alır.

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri Muhasebe Kaydı

En çok merak edilen konulardan biri 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri muhasebe kaydıdır. Aşağıda farklı durumlara göre örnek yevmiye kayıtları yer almaktadır.

1. Bağlı Ortaklık Kurulması ve Kısmi Ödeme

İşletme, yeni kurulan bir bağlı ortaklığa 1.000.000 TL sermaye taahhüt etmiştir. Bunun 600.000 TL’sini peşin ödemiş, 400.000 TL’sini ise ileride ödemeyi taahhüt etmiştir:

245 Bağlı Ortaklıklar                 1.000.000
      102 Bankalar                                   600.000
      246 Bağlı Ortaklıklara
      Sermaye Taahhütleri(-)                         400.000

Bu kayıt sonrası:

• 245 hesapta brüt 1.000.000 TL görünür,

• 246 hesapta 400.000 TL yer alır,

• Bilançoda net bağlı ortaklık değeri 600.000 TL olur.

2. Taahhüt Edilen Sermayenin Sonradan Ödenmesi

Daha sonra işletme, taahhüt ettiği 400.000 TL’yi banka yoluyla ödemiştir:

246 Bağlı Ortaklıklara
Sermaye Taahhütleri(-)               400.000
      102 Bankalar                                   400.000

Bu işlemle 246 hesap kapanır ve bilançoda bağlı ortaklık net 1.000.000 TL olarak yer alır.

3. Taahhüdün Kısmen Ödenmesi

Eğer 400.000 TL’lik taahhüdün sadece 150.000 TL’si ödenirse:

246 Bağlı Ortaklıklara
Sermaye Taahhütleri(-)               150.000
      102 Bankalar                                   150.000

Bu durumda:

• 246 hesapta kalan tutar: 250.000 TL

• Net bağlı ortaklık değeri: 750.000 TL olur.

4. Sermaye Artırımı ve Yeni Taahhüt

Bağlı ortaklıkta sermaye artırımı yapılmış ve ana işletme 500.000 TL yeni sermaye taahhüt etmiştir. Bunun 200.000 TL’si ödenmiş, 300.000 TL’si taahhüt olarak kalmıştır:

245 Bağlı Ortaklıklar                   500.000
      102 Bankalar                                     200.000
      246 Bağlı Ortaklıklara
      Sermaye Taahhütleri(-)                           300.000

246 Hesabının Önemi

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-) hesabı kullanılmazsa:

• Henüz ödenmemiş tutarlar varlık gibi gösterilir,

• Bağlı ortaklık yatırımı olduğundan yüksek görünür,

• Mali tablolar gerçeği yansıtmaz.

Bu nedenle özellikle büyük sermaye artışlarında ve grup şirketlerinde bu hesabın doğru kullanılması büyük önem taşır.

Sonuç

246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri(-), bağlı ortaklıklara taahhüt edilen ancak henüz ödenmemiş sermaye tutarlarını izleyen, 245 Bağlı Ortaklıklar hesabını azaltıcı nitelikte bir düzeltme hesabıdır.
246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri nasıl çalışır, 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri işleyişi ve 246 Bağlı Ortaklıklara Sermaye Taahhütleri muhasebe kaydı doğru uygulandığında, bağlı ortaklık yatırımları mali tablolarda net, gerçekçi ve güvenilir biçimde yer alır. Bu da işletmenin finansal durumunun doğru analiz edilmesini ve sağlıklı yönetim kararları alınmasını sağlar.